İLKADIM KİTAPLIĞI-M. Selçuk Özdoğan – Tohumların İntikamı & Prof. Dr. Özhan Şimşek

Kıymetli İlkadım Kitaplığı okuyucularımız! Bu ay sizlerle Kitap Yurdu Doğrudan Yayıncılık’tan çıkan Prof. Dr. Kasım Takım hocanın yayına hazırladığı Tohumların İntikamı İklim Değişirse Tabağımız Ne Olacak? isimli kitabı inceleyeceğiz.

Tohum, insanoğlu için her şey desek büyük bir cümle kurmuş olmayız galiba. Yediğimiz gıda maddelerinin hepsinin temeli tohuma dayanıyor. Tohumun kalitesi bizlerin de kalitesini belirliyor. Tohum üzerinde yapılan her işlem aslında insan için de yapılıyor demektir. Onun için beni ilgilendirmez demek gibi bir cümle kuramayız. Göbekli Tepe ya da farklı arkeolojik alanlarda yapılan kazılardaki en önemli buluntulardan birisi tohumdur. Ata tohumu diye meşhur olan tohumlara ya da bunlardan yapılan ürünlere ilgi her geçen gün daha da artmaktadır. Çünkü kalitesiz ya da farklı yollarla yapısı değiştirilmiş tohumlar insanlığı hasta etmektedir. Ne kadar büyük hastaneler yapılırsa yapılsın hastalıkların artışına engel olamıyor. Yüksek tansiyon, diyabet, çölyak derken ismini yeni duyduğumuz birçok hastalık insanlığın yakasına yapışıyor.

İnsanoğlu tohumla uğraştıkça kendiyle uğraştığının farkına çok geç vardı. Zaten bunun farkına erken varanlar dünya tohum endüstrisini kendi ellerine almakta gecikmediler. Dünyada tohum tekeli oluşturma yolunda epey mesafe kat ettiler. Daha dikkat çekici olanı ise tohum, zirai ilaç ve insan sağlığı ilaçlarında en büyük payın sahibinin tek bir şirket olmasıdır. En tehlikeli durum nedir diye sorulsa cevap olarak az önce yazdığım cümleden hareketle insanlığın gıdasını ve ilaç sanayini elinde tutan belli sayıda şirketin olması söylenebilir.

Yazarımızın ifadesiyle:

“ Biz tohumu ehlileştirdiğimizi sandık. Oysa tohum, bizi ehlileştiriyordu. İnsan ile toprak arasında binlerce yıl süren sessiz bir anlaşma vardı. Tohum büyür, insan beklerdi. Toprak yorulur, insan dinlenirdi.

Daha çok verim, daha az kısa süre, daha az sabır istedik. Tohumu seçtik, ayıkladık, tek tipe zorladık.

Bilim ilerledi, üretim arttı…

Ama bir şey eksildi. Bugün yaşadığımız gıda krizleri, kuraklıklar, kaybolan çeşitler ve artan fiyatlar; bir gecede ortaya çıkmış felaketler değil. Bunlar, uzun süredir duymazdan geldiğimiz uyarıların sonucudur.

Tohumların intikamı, tarımın kökenlerinden modern biyoteknolojiye, yerel tohumlardan küresel gıda sistemlerine uzanan bir yolculuk.

Bu kitap ne bilimi kutsallaştırır ne de teknolojiyi düşman ilan eder. Ne çiftçiyi suçlar ne de geçmişi romantize eder.

Aksine şunu sorar:

Biz nerede hızlandık ve neyi geride bıraktık?

Balkondaki bir saksından agrivotaik tarlalara, laboratuvardan toprağa uzanan bu anlatı, okuru suçlamaz. Ama rahat da bırakmaz. Çünkü bazen değişim, yüksek sesli devrimlerle değil, küçük fark edişlerle başlar. Ve tohum… Her şeyi hatırlatır.”